"Waarom heb ik hiervoor gekozen?" dacht ik, eenzaam zittend op een bed in mijn tijdelijke kamertje van 2 bij 3 meter in een huis met oude, vieze tapijten, een indringende kattengeur en kerstcadeaupapier als behang.

Echter, toen mijn stagebegeleider, Prof. Dr. A.W. Griffioen, vertelde over de mogelijkheid om mijn afstudeerstage voor Moleculaire Biologie in Minneapolis uit te voeren, hoefde ik daar niet lang over na te denken. Ik was altijd al van plan om een jaar naar het buitenland te gaan en een bijkomend voordeel was dat het lab in het Academisch Ziekenhuis in Maastricht een samenwerking had met het lab in Minneapolis, waar ik terecht zou komen. Mijn stagebegeleider in Minneapolis, Dr. Ruud Dings, kwam ook uit Nederland, heeft dezelfde opleiding als ik gevolgd en vervolgens ook stage gelopen aan the University of Minnesota in Minneapolis. Al met al leek het een goed plan...

En achteraf bleek dat natuurlijk ook gewoon zo te zijn. Terugkijkend op een jaar leven in Minneapolis, zou ik het zo overdoen. Ik merkte namelijk al snel dat in ‘the Midwest’ de mensen ontzettend vriendelijk zijn. Je wordt overal voor uitgenodigd en je bent welkom ook al ken je niemand. Dus mijn sociale leven kwam gelukkig snel op gang.

Mijn kennismaking met Minneapolis

Na de eerste weken te hebben overleefd, ben ik met vijf andere studenten terechtgekomen in een huis in de studentenwijk Dinkytown, zo’n 2,5 kilometer van de campus vandaan. De campus is op zichzelf al een hele stad. Er zijn in totaal zo’n 50.000 studenten, verspreid over honderden gebouwen die verbonden zijn met een tunnelsysteem om ook in de winter warm van het ene naar het andere gebouw te lopen. Dat is toch wel prettig als het soms overdag niet warmer wordt dan -30 graden Celsius.

Toch is de kou niet zo erg als je je erop aanpast. Het tunnelsysteem op de campus, een skywalknetwerk in downtown en verwarmde bushokjes maken het enigszins dragelijk en, in tegenstelling tot in Nederland, kijkt men niet raar op als iemand met acht lagen kleren in de raarste combinaties over straat loopt. Fietsers hebben zelfs duikbrillen op om hun ogen te beschermen tegen de ijskoude wind. En natuurlijk... de kleinste afstand wordt met de auto overbrugd. Maar de zomer was het waard om zes lange maanden op te wachten!

Het onderzoek

Het lab, onder leiding van Prof. Dr. K.H. Mayo, heeft de afgelopen jaren gewerkt aan het kunstmatige eiwit anginex, dat in samenwerking met het Angiogeneselab in het Academisch Ziekenhuis in Maastricht is ontwikkeld. Anginex is, net als andere zogenaamde angiogeneseremmers, in staat om in bepaalde tumoren de vorming van bloedvaten te remmen, waardoor de tumor langzamer groeit of verdwijnt. Behalve operatieve verwijdering van de tumor, chemotherapie en bestraling zouden met soortgelijke angiogeneseremmers in theorie tumoren kunnen worden genezen, maar in de praktijk blijkt dat het in combinatie met chemotherapie of bestraling toegepast moet worden om een therapeutisch effect in humane tumoren te zien.
Een cruciale factor voor het slagen van de bestralingstherapie (en chemotherapie), is de hoeveelheid zuurstof dat zich in de tumor bevindt. Hoe hoger het zuurstofgehalte, hoe meer cellen aangetast worden door de bestraling of chemokuur. In een tumor heerst over het algemeen een lage zuurstofspanning, waardoor sommige tumorcellen overleven na behandeling en voor een terugkeer van de tumor zorgen.
Na 6 - 7 dagen behandeling zorgt anginex voor een vermindering van de bloedtoevoer in tumoren in muizen, wat dus nadelig is als men het wil combineren met bestraling.
Maar uit dit onderzoek is gebleken dat 2 - 3 dagen behandeling met anginex juist een verhoging van de zuurstofspanning in de tumor tot gevolg heeft, vergeleken met de controlegroep. Als dus op dit tijdstip bestraling wordt toegepast, is het effect van anginex tweeledig: ten eerste bevordert het de celdood door de bestraling doordat er meer zuurstof is en ten tweede zorgt het op langere termijn voor het stoppen van de tumorgroei door de bloedtoevoer te remmen. Dit kan mogelijk de kans op terugkeer van de tumor verkleinen. Al met al zijn er uit dit onderzoek dus zeer bruikbare resultaten voortgekomen, die binnenkort in een wetenschappelijke publicatie verwerkt worden.

Toch moet er nog een hoop gebeuren. We willen vooral nog te weten komen of er op cel- en moleculair niveau gebeurt wat wij verwachten. En we willen natuurlijk testen of verschil in timing van de combinatietherapie daadwerkelijk ook verschil in remming van de tumorgroei veroorzaakt.

Al met al is mijn project goed geslaagd en heb ik het erg naar mijn zin gehad. Mijn labervaring was zeer waardevol en leerzaam; ik ben een hoop praktijkervaring rijker.
Het leven in een ander land beviel na een jaar zo goed, dat ik twee maanden na het onderzoek zelfs ben teruggekeerd naar Minneapolis om vrienden op te zoeken, te reizen en ondertussen mijn onderzoeksscriptie te schrijven. Inmiddels ben ik in augustus '06 afgestudeerd en begin ik in november '06 als junior scientist aan een nieuw project van de University of Minnesota.

Heel erg bedankt voor het mede mogelijk maken van een leerzaam en enerverend jaar!